سخت‌گيري به سازنده‌هاي 99ساله در قالب نامه‌نگاري‌هاي رسمي
ضرب‌الاجل براي تحويل مسكن‌مهر

اگر سر يك‌سال واحدها تحويل نشود 5/0 درصد از ارزش كار باقيمانده تحت عنوان جريمه از سازنده دريافت خواهد ‌شد
تضاد بين «اصرار مسوولان به افتتاح سريع واحدهاي مسكوني مهر» و «ابهام در تامين خدمات زيربنايي اين واحدها»

سازمان‌هاي وابسته به وزارت مسكن براي تعجيل در افتتاح واحدهاي مسكوني‌مهر، در برخي استان‌ها، نامه‌هايي با مضمون «ساخت‌وساز شبانه‌روزي»، به سازنده‌ها ارسال كرده‌اند كه در متن آن ابتدا تعيين ضرب‌الاجل 6 ماهه –حداكثر تا پايان سال- براي تحويل واحدها قيد شده و در پايان نامه به برخوردهاي مالي –جريمه- با سازنده‌هايي كه به ضرب‌الاجل پايبند نباشند، اشاره شده است. سخت‌گيري به عوامل اجرايي مسكن‌مهر در حالي طي روزهاي اخير تشديد شده كه در مقابل، متقاضياني كه قرار است تا چند ماه آينده در اين واحدها ساكن شوند، نسبت به خدمات زيربنايي و روبنايي اين واحدها، ابهام جدي دارند.
در بسياري از مناطقي كه تحت عنوان زمين 99ساله، ساخت‌وسازهاي مسكن‌مهر روي آنها در حال انجام است، هنوز اقدام اجرايي براي تامين آب و برق شهري شروع نشده است كه اگر اين روند ادامه پيدا كند، تحويل زودرس واحدها با مشكل مواجه مي‌شود. مسوولان مسكن‌مهر در نظر دارند براي جبران تاخير دو ساله در اين طرح، سازنده‌ها را به «فعاليت سه‌شيفته» وادار كنند؛ در حالي‌كه ساير دستگاه‌هايي كه موظف به تامين خدمات زيربنايي نظير آب و برق و خدمات روبنايي همچون فضاهاي آموزشي، تجاري و رفاهي براي اين مناطق هستند، تاكنون حتي معادل «يك شيفت‌كاري» هم اقدام نكرده‌اند. پروژه‌هاي مسكن‌مهر طبق ضرب‌الاجل جديدي كه براي سازنده‌ها تعيين شده بايد تا پايان شهريور، معادل 50 درصد پيشرفت فيزيكي داشته باشد و تا پايان سال جاري به بهره‌برداري برسد. سازنده‌هايي كه به اين ضرب‌الاجل پاسخ مثبت ندهند، طبق تفاهمي كه با وزارت مسكن در شروع كار امضا كرده‌اند، جريمه مالي مي‌شوند. ميزان جريمه نيز معادل 5/0 درصد ارزش ريالي عمليات باقيمانده پروژه است. اين نرخ براي پروژه‌هاي انبوه‌سازي رقم قابل توجهي است كه اگر به عنوان برخورد تنبيهي دريافت شود، در سود پيمانكاري انبوه‌سازان تاثير منفي خواهد گذاشت.
در متن يكي از نامه‌هايي كه از طرف شهرهاي جديد اخيرا براي پيمانكاران مسكن‌مهر ارسال شده آمده است: «با عنايت به تفاهم‌نامه سه جانبه بين انبوه‌ساز، سازمان مسكن و متقاضي و همچنين به جهت جبران تاخيرات بوجود آمده در پروسه اجرايي پروژه، شايسته است از اكيپ‌هاي اجرايي بيشتر و افزايش تا 3 شيفت‌كاري براي كليه عمليات‌هاي اجرايي موضوع تفاهم‌نامه بهره گرفته و تا پايان شهريورماه سال جاري پيشرفت فيزيكي پروژه بايد به حدود 50 درصد برسد. در غير اين‌صورت با پروژه‌هايي كه تا موعد مقرر به اين ميزان از پيشرفت نرسند، مطابق تفاهم‌نامه برخورد خواهد شد.» اين نامه كه محتواي اخطار و نوعي اتمام حجت با سازنده‌ها را در درون خود دارد براي نحوه جريمه به بند 3 ماده 3 از متن تفاهم‌نامه سه جانبه اشاره دارد كه در آن تاكيد شده است: «جرايم تاخيرات غيرمجاز سازنده معادل نيم‌درصد فعاليت‌هايي كه مشمول تاخير غيرمجاز شده از قيمت نهايي كسر مي‌شود. حداكثر اين درصدها نبايد از 5 درصد مبلغ كل اين تفاهم‌نامه تجاوز كند.»
به اين ترتيب قرار است بخشي از تاخيرهايي كه طي سال‌هاي اخير نصيب مسكن‌مهر شده و عملا تا يك‌سال پيش مانع شروع ساخت‌وسازها شده بود، حالا از طريق سخت‌گيري با سازنده‌ها جبران شود.
درباره اينكه سخت‌گيري‌هاي جديد صلاحيت اجرايي دارد يا نه، نظرات متفاوتي مطرح است.
حاميان طرح «ضرب‌الاجل براي تحويل مسكن‌مهر» معتقدند دولت در جريان امضاي تفاهم‌نامه سه جانبه به‌واسطه قيمت متري 300 هزار توماني و تسهيلات ارزان قيمتي كه در اختيار انبوه‌سازان قرار داده، هر نوع بهانه‌تراشي براي تاخير را مسدود كرده و سازنده‌ها با اين همه حمايت بايد سر يك‌سال واحدها را تحويل بدهند.
اين در حالي است كه برخي سازنده‌هاي پيشرو، تاكيد مي‌كنند چنانچه عمليات ساخت‌وساز 99ساله‌ها شتاب 3 برابري به خود بگيرد، در اين صورت نوعي ناسازگاري بين اين شتاب و سرعت كند ساير موارد از جمله امكانات زيربنايي و نحوه پرداخت آورده نقدي متقاضيان به‌وجود مي‌آيد. در حال حاضر در اغلب تعاوني‌هاي مسكن از روزي كه توسط هيات‌مديره اعلام مي‌شود اعضا بايد مبلغ يك ميليون تومان ظرف مدت معين بپردازند معمولا بين سه تا چهار ماه زمان مي‌برد تا به اين درخواست پاسخ داده شود. در اين صورت با شتاب براي تكميل ساخت، سرعت پرداخت آورده نقدي اعضا نيز بايد افزايش پيدا كند.
به گزارش دنياي‌اقتصاد، نگاه كارشناسي به طرح ضرب‌الاجل تحويل مسكن‌مهر تاييد مي‌كند كه سرعت همه عوامل در اين طرح بايد حتما با هم هماهنگ باشد؛ به‌طوري‌كه اگر قرار است سازنده‌ها عجله كنند، مسوول راه‌اندازي مترو در شهري كه حداقل 40 كيلومتر با تهران فاصله دارد نيز بايد متعهد شود همزمان با بهره‌برداري از خانه‌ها، مترو را برقرار كند.
نه اينكه برخلاف اعلام قبلي مسوولان كه گفته بودند مترو پرند حداكثر تا يك سال آينده به بهره‌برداري مي‌رسد، خبر برسد مسوول فاز سه اين خط تا 5 سال ديگر هم نمي‌تواند بخش مربوط به خود را تكميل كند.

دوربين مدار بسته براي كنترل انبوه‌سازان
انبوه‌سازان در پروژه‌هاي بالاي 500 واحد در زمين‌هاي 99ساله اطراف تهران، توسط مسوولان مسكن‌مهر به‌صورت لحظه‌اي كنترل مي‌شوند.
اين نحوه كنترل توسط يك دوربين مدار بسته كه در وسط زمين محل هر پروژه روي پايه 10 متري نصب شده، انجام مي‌شود. در اين صورت چنانچه پيشرفت فيزيكي كه از طريق دوربين قابل رويت است با برنامه‌اي كه از پيش توسط سازنده تعيين شده، هماهنگ نباشد، مراتب براي اقدامات بعدي توسط مسوولان پيگيري خواهد شد.
دوربين‌هاي مدار بسته در شهرهايي كه شركت‌هاي خارجي صنعتي‌سازي مسكن در آنجا فعال هستند، بيشتر به چشم مي‌خورد.